രാ​സ​പ്ര​വ​ർ​ത്ത​ന​ങ്ങ​ളെ​ക്കു​റി​ച്ചു ചി​ന്തി​ക്കു​ന്പോ​ൾ പെ​ട്ടെ​ന്നു ന​മ്മു​ടെ മ​ന​സി​ലേ​ക്കു ക​ട​ന്നു​വ​രു​ന്ന​ത് ഒ​രു​വി​ദ്യാ​ല​യ​ത്തി​ലെ​യോ ക​ലാ​ശാ​ല​യി​ലെ​യോ ഗ​വേ​ഷ​ക​ന്‍റെ​യോ ല​ബോ​റ​ട്ട​റി​ക​ളി​ൽ നി​ശ്ചി​ത ചി​ട്ട​വ​ട്ട​ങ്ങ​ളോ​ടെ ന​ട​ത്തു​ന്ന ചി​ല പ​രീ​ക്ഷ​ണ​ങ്ങ​ളു​ടെ​യോ ചി​ത്ര​മാ​കാം. എ​ന്നാ​ൽ ഈ ​അ​തി​ർ​വ​ര​ന്പു​ക​ൾ​ക്കു​മ​പ്പു​റ​ത്ത് പ്ര​പ​ഞ്ച​ത്തി​ന്‍റെ എ​ല്ലാ മേ​ഖ​ല​ക​ളെ​യും സ്പ​ർ​ശി​ച്ചു നി​ൽ​ക്കു​ന്ന ഒ​ന്നാ​ണു രാ​സ​പ്ര​വ​ർ​ത്ത​ന​ങ്ങ​ളു​ടെ ലോ​കം. ശാ​സ്ത്ര-​സാ​ങ്കേ​തി​ക വി​ദ്യ​ക​ൾ ചി​ട്ട​യാ​യി രൂ​പ​പ്പെ​ടു​ന്ന​തി​നു നൂ​റ്റാ​ണ്ടു​ക​ൾ മു​ന്പേ മ​ൺ​പാ​ത്ര​ങ്ങ​ൾ, ചാ​യ​ങ്ങ​ൾ, ഗ്ലാ​സ്, ചീ​സ്, വൈ​ൻ, ലോ​ഹ​പാ​ത്ര​ങ്ങ​ൾ തു​ട​ങ്ങി​യ​വ​യൊ​ക്കെ ഉ​ണ്ടാ​ക്കി​യ മ​നു​ഷ്യ​ൻ അ​റി​ഞ്ഞോ അ​റി​യാ​തെ​യോ പ്ര​യോ​ജ​ന​പ്പെ​ടു​ത്തി​യ​ത് രാ​സ​മാ​റ്റ​ങ്ങ​ളെ​യാ​ണ്. 

ഭൗ​മാ​ന്ത​രീ​ക്ഷ​ത്തി​ലും ഭൂ​മി​യു​ടെ ഉ​ള്ള​റ​ക​ളി​ലും ജീ​വ​ജാ​ല​ങ്ങ​ളു​ടെ ഉ​ള്ളി​ലു​മെ​ല്ലാം രാ​സ​പ്ര​വ​ർ​ത്ത​ന​ങ്ങ​ൾ അ​നു​സ്യൂ​തം തു​ട​ർ​ന്നു​കൊ​ണ്ടി​രി​ക്കു​ന്നു. പാ​ൽ തൈ​രാ​കു​ന്പോ​ഴും ഇ​രു​ന്പ് തു​രു​ന്പി​ക്കു​ന്പോ​ഴും ഒ​രു സ​സ്യ​മോ ജീ​വി​യോ അ​തി​ന്‍റെ വ​ള​ർ​ച്ച​യു​ടെ വി​വി​ധ ഘ​ട്ട​ങ്ങ​ൾ പി​ന്നി​ടു​ന്പോ​ഴും പ​ച്ചി​ല​ക​ൾ പ്ര​കാ​ശ​സം​ശ്ലേ​ഷ​ത്തി​ലൂ​ടെ ആ​ഹാ​രം രൂ​പ​പ്പെ​ടു​ത്തു​ന്പോ​ഴും ഈ ​ഇ​ല​ക​ൾ പ​ഴു​ത്ത് മ​ഞ്ഞ​നി​റ​മാ​യി പൊ​ഴി​ഞ്ഞു​വീ​ഴു​ന്പോ​ഴു​മെ​ല്ലാം അ​വ രാ​സ​മാ​റ്റ​ങ്ങ​ൾ​ക്കു വി​ധേ​യ​മാ​കു​ന്നു. ഇ​വ​യി​ൽ ചി​ല​ത് വ​ള​രെ വേ​ഗ​ത്തി​ൽ ന​ട​ക്കു​ന്പോ​ൾ മ​റ്റു ചി​ല​ത് മി​ത​മാ​യ വേ​ഗ​ത്തി​ലോ വ​ള​രെ സാ​വ​ധാ​ന​ത്തി​ലോ ആ​കാം ന​ട​ക്കു​ന്ന​ത്. രാ​സ​പ്ര​വ​ർ​ത്ത​ന​ങ്ങ​ളു​ടെ വേ​ഗ​ത്തെ (നി​ര​ക്കി​നെ) സം​ബ​ന്ധി​ച്ചു പ​ഠി​ക്കു​ന്ന ര​സ​ത​ന്ത്ര​ശാ​ഖ​യാ​ണ് രാ​സ​ഗ​തി​കം (Chemical Kinetics).  ഒ​ന്പ​താം ക്ലാ​സ് ര​സ​ത​ന്ത്ര​ത്തി​ലെ അ​ഞ്ചാം അ​ധ്യാ​യ​മാ​യ രാ​സ​ഗ​തി​ക​ത്തി​ന്‍റെ അ​ധി​ക​വാ​യ​ന​യ്ക്ക് സ​ഹാ​യ​ക​മാ​യ വി​ധ​ത്തി​ലാ​ണ് ഈ ​പ​ഠ​ന​ക്കു​റി​പ്പു​ക​ൾ ത​യാ​റാ​ക്കി​യി​രി​ക്കു​ന്ന​ത്.രാ​സ​പ്ര​വ​ർ​ത്ത​ന നി​ര​ക്കി​ന്‍റെ വ്യ​ത്യാ​സം കാ​ണി​ക്കു​ന്ന പ​ട്ടി​ക ശ്ര​ദ്ധി​ക്കു​ക.വ​ള​രെ വേ​ഗ​ത്തി​ൽ ന​ട​ക്കു​ന്ന​വ(Fast Reactions)പ​ട​ക്കം പൊ​ട്ടു​ന്ന​ത്പ്ര​കൃ​തി​വാ​ത​ക​ത്തി​ന്‍റെ ജ്വ​ല​നം (Combustion)സി​ൽ​വ​ർ നൈ​ട്രേ​റ്റ് ലാ​യ​നി​യും സോ​ഡി​യം ക്ലോ​റൈ​ഡും ത​മ്മി​ൽ  പ്ര​വ​ർ​ത്തി​ച്ച് സി​ൽ​വ​ർ ക്ലോ​റൈ​ഡ് അ​വ​ക്ഷി​പ്ത​മാ​കു​ന്ന​ത്.ആ​ൽ​ക്ക​ലി​യും ആ​സി​ഡും ത​മ്മി​ലു​ള്ള നി​ർ​വീ​രീ​ക​ര​ണ പ്ര​വ​ർ​ത്ത​നം.

മി​ത​മാ​യ വേ​ഗ​ത്തി​ൽ ന​ട​ക്കു​ന്ന​വ(Moderate Reactions)ഹൈ​ഡ്ര​ജ​ൻ പെ​റോ​ക്സൈ​ഡി​ന്‍റെ വി​ഘ​ട​നം (decomposition)നൈ​ട്ര​ജ​ൻ പെ​ന്‍റോ​ക്സൈ​ഡി​ന്‍റെ വി​ഘ​ട​നംസോ​ഡി​യം ഹൈ​ഡ്രോ​ക്സൈ​ഡി​ന്‍റെ സാ​ന്നി​ധ്യ​ത്തി​ൽ എ​സ്റ്റ​റി​ന് ഹൈ​ഡ്രോ​ളി​സി​സ് സം​ഭ​വി​ച്ച് ആ​ൽ​ക്ക​ഹോ​ൾ ഉ​ണ്ടാ​കു​ന്ന​ത്.കേ​ക്ക് നി​ർ​മാ​ണ​ത്തി​ൽ ബേ​ക്കിം​ഗ് പൗ​ഡ​റും (NaHCo3) വി​നാ​ഗി​രി​യും (CH3COOH) ത​മ്മി​ലു​ള്ള പ്ര​വ​ർ​ത്ത​നം.

സാ​വ​ധാ​ന​ത്തി​ൽ ന​ട​ക്കു​ന്ന​വ(Slow Reactions)ഇ​രു​ന്പി​ന്‍റെ തു​രു​ന്പി​ക്ക​ൽ (Rusting of Iron)ഫ​ല​വ​ർ​ഗ​ങ്ങ​ൾ പ​ഴു​ക്കു​ന്ന​തും ക​ൽ​ക്ക​രി​യും പെ​ട്രോ​ളി​യ​വും രൂ​പ​പ്പെ​ടു​ന്ന​തും.സു​ക്രോ​സ് ലൈ​യ​നി​യു​ടെ ഫെ​ർ​മ​ന്‍റേ​ഷ​ൻ വ​ഴി ആ​ൽ​ക്ക​ഹോ​ൾ ഉ​ണ്ടാ​കു​ന്ന​ത്.മു​റി​ച്ചു​വ​ച്ച ആ​പ്പി​ളി​ന് ത​വി​ട്ടു​നി​റ​മു​ണ്ടാ​കു​ന്ന​ത്.

രാ​സ​പ്ര​വ​ർ​ത്ത​ന​ങ്ങ​ളു​ടെ നി​ര​ക്കു​മാ​യി ബ​ന്ധ​പ്പെ​ട്ട ചി​ല പ്രാ​യോ​ഗി​ക അ​നു​ഭ​വ​ങ്ങ​ൾ പ​രി​ശോ​ധി​ച്ചാ​ലോ?
വാ​ഹ​ന​ങ്ങ​ളു​ടെ എ​യ​ർ​ബാ​ഗ് വി​ട​രു​ന്ന​ത് - അ​തി​വേ​ഗ രാ​സ​പ്ര​വ​ർ​ത്ത​നംവാ​ഹ​ന​ങ്ങ​ൾ കൂ​ട്ടി​യി​ടി​ക്കു​ക​യോ അ​പ​ക​ട​ത്തി​ൽ​പ്പെ​ടു​ക​യോ ചെ​യ്യു​ന്പോ​ൾ വ​ള​രെ പെ​ട്ടെ​ന്നു​ത​ന്നെ എ​യ​ർ​ബാ​ഗു​ക​ൾ വി​ട​രു​ന്ന​തു​വ​ഴി ഡ്രൈ​വ​റെ​യും യാ​ത്ര​ക്കാ​രെ​യും ഒ​രു​പ​രി​ധി​വ​രെ സു​ര​ക്ഷി​ത​രാ​ക്കാ​ൻ ക​ഴി​യും. ഇ​തി​നു പി​ന്നി​ലു​ള്ള ര​സ​ത​ന്ത്രം സോ​ഡി​യം അ​സൈ​ഡ് (Na N3) എ​ന്ന രാ​സ​വ​സ്തു​വി​ന്‍റെ  അ​തി​വേ​ഗ​ത്തി​ലു​ള്ള വി​ഘ​ട​ന​മാ​ണ്. കൂ​ട്ടി​യി​ടി ന​ട​ക്കു​ന്പോ​ൾ വാ​ഹ​ന​ങ്ങ​ളി​ൽ ഘ​ടി​പ്പി​ച്ചി​രി​ക്കു​ന്ന സെ​ൻ​സ​റു​ക​ൾ അ​തു തി​രി​ച്ച​റി​ഞ്ഞ് ഇ​ല​ക്‌​ട്രി​ക് സി​ഗ്ന​ൽ പു​റ​ത്തു​വി​ടു​ന്നു. ഈ ​താ​പം 30 മി​ല്ലി​സെ​ക്ക​ൻ​ഡി​നു​ള്ളി​ൽ സോ​ഡി അ​സൈ​ഡി​നെ വി​ഘ​ടി​പ്പി​ക്കു​ന്നു.2NaN3-3Na+N2രാ​സ​പ്ര​വ​ർ​ത്ത​ന​ഫ​ല​മാ​യി പു​റ​ത്തു​വ​രു​ന്ന നൈ​ട്ര​ജ​ൻ വ​ള​രെ പെ​ട്ടെ​ന്ന് എ​യ​ർ​ബാ​ഗി​നു​ള്ളി​ൽ നി​റ​യു​ക​യും ബാ​ഗ് വി​ട​ർ​ന്ന് സു​ര​ക്ഷ ഒ​രു​ക്കു​ക​യും ചെ​യ്യു​ന്നു.

ഹൈ​ഡ്ര​ജ​ൻ പെ​റോ​ക്സൈ​ഡി​ന്‍റെ വി​ഘ​ട​നം-​മി​ത​മാ​യ വേ​ഗ​തച​ത​വ്, മു​റി​വ് എ​ന്നി​വ​യ്ക്ക് ആ​ന്‍റി​സെ​പ്റ്റി​ക് ആ​യും മ​രം, പേ​പ്പ​ർ, തു​ണി, മു​ടി എ​ന്നി​വ​യു​ടെ ബ്ലീ​ച്ചിം​ഗ് ഏ​ജ​ന്‍റാ​യും വ്യ​വ​സാ​യ മ​ലി​നീ​ക​ര​ണം ത​ട​യു​ന്ന ഓ​ക്സീ​കാ​രി​യാ​യും ഒ​ക്കെ ഉ​പ​യോ​ഗി​ക്കു​ന്ന ഹൈ​ഡ്ര​ജ​ൻ പെ​റോ​ക്സൈ​ഡി​ന്‍റെ വി​ഘ​ട​നം മി​ത​മാ​യ വേ​ഗ​ത്തി​ൽ ന​ട​ക്കു​ന്ന ഒ​ന്നാ​ണ്.2H2O2-2H2O+O2ഈ ​സ്വാ​ഭാ​വി​ക വി​ഘ​ട​ന​ത്തി​ന്‍റെ നി​ര​ക്ക്, മാം​ഗ​നീ​സ് ഡൈ ​ഓ​ക്സൈ​ഡ്, പൊ​ട്ടാ​സ്യം അ​യ​ഡൈ​ഡ്, അ​യ​ൺ ഓ​ക്സൈ​ഡ്, അ​യ​ൺ ക്ലോ​റൈ​ഡ്, പൊ​ട്ടാ​സ്യം ഡൈ​ക്രോ​മേ​റ്റ്, അ​ൾ​ട്രാ​വ​യ​ല​റ്റ് ര​ശ്മി​ക​ൾ തു​ട​ങ്ങി​യ ധ​ന ഉ​ൾ​പ്രേ​ര​ക​ങ്ങ​ൾ (Positive Catalyst) ഉ​പ​യോ​ഗി​ച്ച് ആ​വ​ശ്യാ​നു​സ​ര​ണം വ​ർ​ധി​പ്പി​ക്കാ​ൻ ക​ഴി​യും. വി​ഘ​ട​ന നി​ര​ക്ക് കു​റ​യ്ക്കാാ​യി ഫോ​സ്ഫോ​റി​ക് ആ​സി​ഡി​നെ ഋ​ണ ഉ​ൾ​പ്രേ​ര​കം (Negative Catalyst) ആ​യും ഉ​പ​യോ​ഗി​ക്കാം. 

ആ​പ്പി​ൾ മു​റി​ക്കു​ന്പോ​ൾ ത​വി​ട്ടു​നി​റ​മാ​കു​ന്നു-​സാ​വ​ധാ​ന​ത്തി​ലു​ള്ള രാ​സ​മാ​റ്റംആ​പ്പി​ൾ മു​റി​ച്ചു​വ​ച്ചാ​ൽ മു​റി​പ്പാ​ട് ഓ​ക്സി​ജ​നു​മാ​യി സ​ന്പ​ർ​ക്ക​ത്തി​ൽ​വ​രു​ന്നു. ആ​പ്പി​ളി​ൽ അ​ട​ങ്ങി​യി​രി​ക്കു​ന്ന പോ​ളി​ഫി​നോ​ൾ ഓ​ക്സി​ഡേ​ഡ് (PPO) എ​ന്ന എ​ൻ​സൈ​മും ഓ​ക്സി​ജ​നു​മാ​യി ചേ​ർ​ന്നു മെ​ലാ​നി​ൻ എ​ന്ന ത​വി​ട്ടു​നി​റ​ത്തി​ലു​ള്ള പി​ഗ്‌​മെ​ന്‍റ് ഉ​ണ്ടാ​കു​ന്നു. മു​റി​ച്ച ആ​പ്പി​ൾ തി​ന്നു​ന്ന​തു​കൊ​ണ്ട് ദൂ​ഷ്യ​മൊ​ന്നു​മി​ല്ലെ​ങ്കി​ലും രു​ചി​ക്കും ഘ​ട​ന​യ്ക്കും മാ​റ്റം​വ​രി​ക​യും ആ​പ്പി​ൾ പാ​ഴാ​യി​പ്പോ​കു​ക​യും ചെ​യ്യും. സാ​വ​ധാ​നം ന​ട​ക്കു​ന്ന ഈ ​രാ​സ​പ്ര​വ​ർ​ത്ത​ന​ത്തി​ന്‍റെ നി​ര​ക്ക് കു​റ​യ്ക്കാ​ൻ മു​റി​ച്ച ക​ഷ​ണ​ങ്ങ​ൾ വി​നാ​ഗി​രി​യി​ലോ പ​ഞ്ച​സാ​ര ലാ​യ​നി​യി​ലോ മു​ക്കി അ​സി​ഡി​ക് സ്വ​ഭാ​വ​മു​ള്ള​താ​ക്കു​ക​യോ തി​ള​ച്ച വെ​ള്ള​ത്തി​ലി​ടു​ക​യോ മൂ​ടി​വ​യ്ക്കു​ക​യോ ചെ​യ്താ​ൽ മ​തി.

രാ​സ​പ്ര​വ​ർ​ത്ത​ന​ങ്ങ​ളു​ടെ മെ​ക്കാ​നി​സം-​കൊ​ളീ​ഷ​ൻ സി​ദ്ധാ​ന്തംഅ​ഭി​കാ​ര​ക ത​ന്മാ​ത്ര​ക​ൾ ത​മ്മി​ലു​ള്ള കൂ​ട്ടി​മു​ട്ട​ലി​ന്‍റെ (Collision) ഫ​ല​മാ​യാ​ണു രാ​സ​പ്ര​വ​ർ​ത്ത​നം ന​ട​ക്കു​ന്ന​ത്. എ​ല്ലാ കൂ​ട്ടി​മു​ട്ട​ലു​ക​ളും രാ​സ​പ്ര​വ​ർ​ത്ത​ന​ത്തി​ൽ ക​ലാ​ശി​ക്കു​ക​യി​ല്ല. ഫ​ല​വ​ത്താ​യ കൂ​ട്ടി​മു​ട്ട​ലു​ക​ൾ ന​ട​ക്ക​ണ​മെ​ങ്കി​ൽ അ​ഭി​കാ​ര​ക ത​ന്മാ​ത്ര​ക​ൾ​ക്ക് ഒ​രു നി​ശ്ചി​ത അ​ള​വി​ൽ കൂ​ടു​ത​ലു​ള്ള ഊ​ർ​ജം ഉ​ണ്ടാ​യി​രി​ക്ക​ണം. രാ​സ​പ്ര​വ​ർ​ത്ത​നം സം​ഭ​വി​ക്കു​ന്ന​തി​ന് അ​ഭി​കാ​ര​ക ത​ന്മാ​ത്ര​ക​ൾ​ക്ക് ഉ​ണ്ടാ​യി​രി​ക്കേ​ണ്ട മി​നി​മം ഗ​തി​കോ​ർ​ജ​മാ​ണ് ത്രെ​ഷോ​ൾ​ഡ് എ​ന​ർ​ജി (Threshold Energy) ത​ന്മാ​ത്ര​ക​ളു​ടെ സാ​ധാ​ര​ണ ഊ​ർ​ജ​നി​ല​യേ​ക്കാ​ൾ അ​ല്പം​കൂ​ടി ഊ​ർ​ജം ല​ഭി​ക്കു​ന്പോ​ഴാ​ണ് രാ​സ​പ്ര​വ​ർ​ത്ത​നം ആ​രം​ഭി​ക്കു​ന്ന​ത്. ഈ ​അ​ധി​ക ഊ​ർ​ജ​ത്തെ ആ​ക്‌​ടി​വേ​ഷ​ൻ എ​ന​ർ​ജി എ​ന്നാ​ണു വി​ളി​ക്കു​ന്ന​ത്. അ​താ​യ​ത് ത​ന്മാ​ത്ര​ക​ളു​ടെ സാ​ധാ​ര​ണ ഊ​ർ​ജ​വും ആ​ക്‌​ടി​വേ​ഷ​ൻ എ​ന​ർ​ജി​യും​കൂ​ടെ ചേ​രു​ന്പോ​ഴാ​ണ് രാ​സ​മാ​റ്റം സം​ഭ​വി​ക്കാ​നാ​വ​ശ്യ​മാ​യ (ഫ​ല​പ്ര​ദ​മാ​യ കൂ​ട്ടി​മു​ട്ട​ലു​ക​ൾ ന​ട​ക്കാ​നാ​വ​ശ്യ​മാ​യ) ത്രെ​ഷോ​ൾ​ഡ് എ​ന​ർ​ജി ല​ഭി​ക്കു​ന്ന​ത്. ആ​ക്‌​ടി​വേ​ഷ​ൻ എ​ന​ർ​ജി കൂ​ടു​ന്തോ​റും രാ​സ​പ്ര​വ​ർ​ത്ത​ന​വേ​ഗം കു​റ​യും. 
വ്യ​ത്യ​സ്ത ഘ​ട​ക​ങ്ങ​ൾ രാ​സ​പ്ര​വ​ർ​ത്ത​ന നി​ര​ക്കി​നെ എ​ങ്ങ​നെ സ്വാ​ധീ​നി​ക്കു​ന്നു?അ​ഭി​കാ​ര​ക​ങ്ങ​ളു​ടെ സ്വ​ഭാ​വം (Nature), ഗാ​ഢ​ത (Concentration), പ്ര​ത​ല​പ​ര​പ്പ​ള​വ് (Surface area), താ​പ​നി​ല (temperature) ഉ​ൾ​പ്രേ​ര​ക​ത്തി​ന്‍റെ (Catalyst) സാ​ന്നി​ധ്യം  എ​ന്നി​വ​യാ​ണ് രാ​സ​പ്ര​വ​ർ​ത്ത​ന നി​ര​ക്കി​നെ സ്വാ​ധീ​നി​ക്കു​ന്ന ഘ​ട​ക​ങ്ങ​ൾ... കൊ​ളീ​ഷ​ൻ സി​ദ്ധാ​ന്ത​ത്തി​ന്‍റെ അ​ടി​സ്ഥാ​ന​ത്തി​ൽ ഇ​വ​യ്ക്കു​ള്ള വി​ശ​ദീ​ക​ര​ണം ശ്ര​ദ്ധി​ക്കു​ക.

1. അ​ഭി​കാ​ര​ക​ങ്ങ​ളു​ടെ ഗാ​ഢ​ത (യൂ​ണി​റ്റ് വ്യാ​പ്ത​ത്തി​ൽ അ​ട​ങ്ങി​യി​രി​ക്കു​ന്ന ത​ന്മാ​ത്ര​ക​ളു​ടെ എ​ണ്ണം) വ​ർ​ധി​ക്കു​ന്പോ​ൾ ഫ​ല​പ്ര​ദ​മാ​യ കൂ​ട്ടി​മു​ട്ട​ലു​ക​ളു​ടെ എ​ണ്ണ​വും രാ​സ​പ്ര​വ​ർ​ത്ത​ന​നി​ര​ക്കും വ​ർ​ധി​ക്കു​ന്നു.
2.  ഖ​ര​പ​ദാ​ർ​ഥ​ങ്ങ​ൾ പൊ​ടി​ച്ചു ചേ​ർ​ക്കു​ന്പോ​ൾ സ​ന്പ​ർ​ക്ക​ത്തി​ൽ​വ​രു​ന്ന ക​ണി​ക​ക​ളു​ടെ പ്ര​ത​ല​പ്പ​ള​വും കൂ​ട്ടി​മു​ട്ട​ലു​ക​ളു​ടെ നി​ര​ക്കും വ​ർ​ധി​ക്കു​ന്നു.
3.  ഖ​രാ​വ​സ്ഥ​യി​ലെ​ക്കാ​ൾ ദ്രാ​വ​കാ​വ​സ്ഥ​യി​ലും വാ​ത​കാ​വ​സ്ഥ​യി​ലും ത​ന്മാ​ത്ര​ക​ൾ ത​മ്മി​ലു​ള്ള കൂ​ട്ടി​മു​ട്ട​ലു​ക​ളു​ടെ എ​ണ്ണം കൂ​ടു​ത​ലാ​യ​തി​നാ​ൽ നി​ര​ക്ക് കൂ​ടു​ന്നു. 
4.  ചൂ​ടാ​ക്കു​ന്പോ​ൾ കൂ​ടു​ത​ൽ ക​ണി​ക​ക​ൾ ഗ​തി​കോ​ർ​ജം വ​ർ​ധി​ച്ച് ത്രെ​ഷോ​ൾ​ഡ് എ​ന​ർ​ജി കൈ​വ​രി​ക്കു​ന്നു.
5.  ഉ​ൾ​പ്രേ​ര​ക​ങ്ങ​ൾ ഉ​പ​യോ​ഗി​ക്കു​ന്പോ​ൾ ആ​ക്‌​ടി​വേ​ഷ​ൻ എ​ന​ർ​ജി​യു​ടെ നി​ല താ​ഴ്ന്നു​വ​രു​ന്ന​തി​നാ​ൽ രാ​സ​പ്ര​വ​ർ​ത്ത​ന നി​ര​ക്ക് വ​ർ​ധി​ക്കു​ന്നു.
   
   അ​ഭി​കാ​ര​ക​ങ്ങ​ളു​ടെ സ്വ​ഭാ​വം മാ​റു​ന്ന​തി​ന​നു​സ​രി​ച്ച് രാ​സ​പ്ര​വ​ർ​ത്ത​ന നി​ര​ക്കും വ്യ​ത്യാ​സ​പ്പെ​ടു​ന്നു. ഉ​ദാ​ഹ​ര​ണ​ത്തി​ന് ഒ​രേ വ​ലി​പ്പ​മു​ള്ള മ​ഗ്‌​നീ​ഷ്യം റി​ബ​ണും ചെ​ന്പ് ത​കി​ടും ര​ണ്ടു വ്യ​ത്യ​സ്ത ടെ​സ്റ്റ് ട്യൂ​ബു​ക​ളി​ൽ എ​ടു​ത്തി​രി​ക്കു​ന്ന തു​ല്യ അ​ള​വി​ലു​ള്ള നേ​ർ​പ്പി​ച്ച ഹൈ​ഡ്രോ​ക്ലോ​റി​ക് ആ​സി​ഡു​മാ​യി പ്ര​വ​ർ​ത്തി​പ്പി​ക്കു​ന്പോ​ൾ മ​ഗ്‌​നീ​ഷ്യം പെ​ട്ടെ​ന്നു പ്ര​വ​ർ​ത്തി​ക്കു​ന്നു. ലോ​ഹ​ങ്ങ​ളു​ടെ രാ​സ​പ്ര​വ​ർ​ത്ത​ന​ശേ​ഷി അ​വ​യു​ടെ ആ​റ്റ​ങ്ങ​ൾ​ക്ക് ഇ​ല​ക്‌​ട്രോ​ണു​ക​ളെ വി​ട്ടു​കൊ​ടു​ക്കാ​നു​ള്ള ക​ഴി​വി​നെ (ഇ​ല​ക്‌​ട്രോ പോ​സി​റ്റി​വി​റ്റി) ആ​ശ്ര​യി​ച്ചാ​ണി​രി​ക്കു​ന്ന​ത്. ക്രി​യാ​ശീ​ല ശ്രേ​ണി​യി​ൽ കോ​പ്പ​റി​നേ​ക്കാ​ൾ മു​ക​ളി​ലു​ള്ള മ​ഗ്‌​നീ​ഷ്യം താ​ര​ത​മ്യേ​ന കൂ​ടു​ത​ൽ വേ​ഗ​ത്തി​ൽ പ്ര​വ​ർ​ത്തി​ക്കു​ന്നു. സ​ഹ​സം​യോ​ജ​ക​ബ​ന്ധ​നം (Covalent bond) നി​ല​നി​ൽ​ക്കു​ന്ന ത​ന്മാ​ത്ര​ക​ളും വ​ലി​പ്പം​കൂ​ടി​യ ത​ന്മാ​ത്ര​ക​ളും ശ​ക്ത​മാ​യ രാ​സ​ബ​ന്ധ​ന​മു​ള്ള ത​ന്മാ​ത്ര​ക​ളും സാ​ധാ​ര​ണ​യാ​യി സാ​വ​ധാ​ന​ത്തി​ൽ മാ​ത്ര​മേ രാ​സ​പ്ര​വ​ർ​ത്ത​ന​ത്തി​ൽ ഏ​ർ​പ്പെ​ടു​ക​യു​ള്ളൂ.

പീ​ര​ങ്കി​വ​ണ്ടി​ലെ അ​തി​വേ​ഗ രാ​സ​പ്ര​വ​ർ​ത്ത​നംപീ​ര​ങ്കി​വ​ണ്ട് എ​ന്ന​റി​യ​പ്പെ​ടു​ന്ന Bombardier beetleന്‍റെ ഉ​ദ​ര​ത്തി​ന്‍റെ അ​ഗ്ര​ത്തി​ൽ ര​ണ്ട് അ​റ​ക​ൾ വീ​ത​മു​ള്ള ഒ​രു​ജോ​ഡി  ഗ്ര​ന്ഥി​ക​ൾ (glands) ഉ​ണ്ട്. ഉ​ൾ​ഭാ​ഗ​ത്തെ അ​റ​യി​ൽ ഹൈ​ഡ്രോ​ക്വി​നോ​ണി​ന്‍റെ​യും ഹൈ​ഡ്ര​ജ​ൻ പെ​റോ​ക്സൈ​ഡി​ന്‍റെ​യും ജ​ലീ​യ ലാ​യ​നി നി​റ​ഞ്ഞി​രി​ക്കു​ന്നു. പു​റ​ത്തെ അ​റ​യി​ലാ​ക​ട്ടെ ചി​ല എ​ൻ​സൈ​മു​ക​ളാ​ണു​ള്ള​ത്. (ജീ​വ​ജാ​ല​ങ്ങ​ളി​ലെ രാ​സ​പ്ര​ക്രി​യ​യ്ക്ക് ഉ​ൾ​പ്രേ​ര​ക​മാ​യി പ്ര​വ​ർ​ത്തി​ക്കു​ന്ന പ്രോ​ട്ടീ​നു​ക​ളാ​ണ് എ​ൻ​സൈ​മു​ക​ൾ). ശ​ത്രു​വി​നെ നേ​രി​ടു​ന്പോ​ൾ വ​ണ്ട്, ഉ​ൾ​ഭാ​ഗ​ത്തെ അ​റ ഞെ​ക്കി, കു​റ​ച്ചു ദ്ര​വം പു​റ​ത്തു​ള്ള മൂ​ന്നാ​മ​തൊ​രു അ​റ​യി​ലെ​ത്തി​ക്കു​ന്നു. എ​ൻ​സൈ​മി​ന്‍റെ സാ​ന്നി​ധ്യ​ത്തി​ൽ ഒ​രു താ​പ​മോ​ച​ന പ്ര​വ​ർ​ത്ത​നം ന​ട​ന്ന് P-ബെ​ൻ​സോ​ക്വി​നോ​ണും ജ​ല​വും ഉ​ണ്ടാ​കു​ന്നു. ഉ​യ​ർ​ന്ന താ​പ​നി​ല​യി​ൽ (204kg/mol) ജ​ലം തി​ള​ച്ച് നീ​രാ​വി​യാ​കും. ഈ ​ചൂ​ട് ബാ​ഷ്പം ഒ​രു പു​ക​മ​ഞ്ഞു​പോ​ലെ ചെ​റു​ശ​ബ്ദ​ത്തോ​ടെ  നേ​രേ ചീ​റ്റു​ന്നു. സെ​ക്ക​ൻ​ഡി​ന്‍റെ ഒ​രം​ശ​ത്തി​നു​ള്ളി​ലാ​ണ് ഈ ​അ​തി​വേ​ഗ രാ​സ​പ്ര​വ​ർ​ത്ത​നം ന​ട​ക്കു​ന്ന​ത്.

 ലൈ​റ്റ്സ്റ്റി​ക്കി​ലെ രാ​സ​ദീ​പ്തിരാ​സ​പ്ര​വ​ർ​ത്ത​ന​ഫ​ല​മാ​യി കാ​ര്യ​മാ​യ അ​ള​വി​ൽ താ​പം ഉ​ത്പാ​ദി​പ്പി​ക്കാ​തെ​യു​ള്ള പ്ര​കാ​ശോ​ത്സ​ർ​ജ​ന​ത്തെ​യാ​ണ് കെ​മി​ലു​മി​ന​സെ​ൻ​സ് എ​ന്നു പ​റ​യു​ന്ന​ത്. ക​ളി​പ്പാ​ട്ട​മാ​യും വി​നോ​ദ​ത്തി​നാ​യും ഡാ​ൻ​സ് ക്ല​ബ്ബു​ക​ളി​ലും വ്യ​വ​സാ​യ​ശാ​ല​ക​ളി​ലും മി​ലി​ട്ട​റി, പോ​ലീ​സ് സ​ർ​വീ​സി​ലു​മൊ​ക്കെ താ​ത്കാ​ലി​ക പ്ര​കാ​ശ സ്രോ​ത​സി​നാ​യും ഉ​പ​യോ​ഗി​ക്കു​ന്ന ഗ്ലോ ​സ്റ്റി​ക്കു​ക​ൾ അ​ഥ​വാ ലൈ​റ്റ് സ്റ്റി​ക്കു​ക​ൾ ഈ ​പ്ര​തി​ഭാ​സ​മാ​ണ് പ്ര​യോ​ജ​ന​പ്പെ​ടു​ത്തു​ന്ന​ത്.ഗ്ലോ​സ്റ്റി​ക്കി​ന്‍റെ പു​റ​മേ​യു​ള്ള പ്ലാ​സ്റ്റി​ക് ട്യൂ​ബി​ൽ ഓ​ക്സ​ലേ​റ്റ് എ​സ്റ്റ​റും ഉ​ള്ളി​ലു​ള്ള നേ​ർ​ത്ത ഗ്ലാ​സ് ആ​ന്പ്യൂ​ളി​ൽ ഹൈ​ഡ്ര​ജ​ൻ പെ​റോ​ക്സൈ​ഡും എ​ടു​ത്തി​രി​ക്കു​ന്നു. സ്റ്റി​ക്ക് വ​ള​യ്ക്കു​ന്പോ​ൾ ഈ ​രാ​സ​വ​സ്തു​ക്ക​ൾ ത​മ്മി​ൽ കൂ​ടി​ക്ക​ല​രു​ന്നു. വ​ലി​യ അ​ള​വി​ൽ പു​ര​ത്തു​വ​രു​ന്ന ഊ​ർ​ജ​ത്തെ സ്റ്റി​ക്കി​നു​ള്ളി​ലു​ള്ള ഫ്ലൂ​റ​സെ​ന്‍റ് പ​ദാ​ർ​ഥം ആ​ഗി​ര​ണം ചെ​യ്തു ദൃ​ശ്യ​പ്ര​കാ​ശ​മാ​ക്കി പു​റ​ത്തേ​ക്കു​വി​ടു​ന്നു. വ​ള​രെ വേ​ഗ​ത്തി​ൽ ന​ട​ക്കു​ന്ന കെ​മി​ലു​മി​ന​സെ​ൻ​സ് വ​ഴി​യാ​ണ് ഇ​വി​ടെ രാ​സ​ദീ​പ്തി ഉ​ണ്ടാ​കു​ന്ന​ത്.