ഗ്രീ​ക്ക് മി​ലി​ട്ട​റി ലീ​ഡ​റും ത​ത്വ​ചി​ന്ത​ക​നും ച​രി​ത്ര​കാ​ര​നു​മാ​യി​രു​ന്നു സെ​നോ​ഫോ​ണ്‍. ബി​സി 431ൽ ​ജ​നി​ച്ച അ​ദ്ദേ​ഹം ബി​സി 355നും 354​നു​മി​ട​യി​ൽ മ​ര​ണ​മ​ട​ഞ്ഞു​വെ​ന്നു ക​രു​ത​പ്പെ​ടു​ന്നു. സെ​നോ​ഫോ​ണ്‍ ഗ്രീ​ക്ക് ഇ​തി​ഹാ​സ ക​ഥാ​പാ​ത്ര​മാ​യ ഹെ​ർ​ക്കു​ലീ​സി​നെ​ക്കു​റി​ച്ച് രേ​ഖ​പ്പെ​ടു​ത്തി​യി​രി​ക്കു​ന്ന ഒ​രു ക​ഥ​യു​ണ്ട്.

യു​വാ​വാ​യ ഹെ​ർ​ക്കു​ലീ​സ് ജീ​വി​ത​ത്തി​ലെ ഒ​രു വ​ഴി​ത്തി​രി​വി​ൽ എ​ത്തി​നി​ൽ​ക്കു​ക​യാ​ണ്. അ​പ്പോ​ൾ അ​വ​ന്‍റെ മു​ന്നി​ൽ ര​ണ്ടു യു​വ​സു​ന്ദ​രി​ക​ൾ പ്ര​ത്യ​ക്ഷ​പ്പെ​ടു​ന്നു. അ​വ​രി​ലൊ​രു​വ​ൾ സു​ഖ​സൗ​ക​ര്യ​ങ്ങ​ളു​ടെ പ്ര​തീ​ക​മാ​യ ആ​ന​ന്ദ​മാ​യി​രു​ന്നു. മ​റ്റേ സു​ന്ദ​രി​യാ​ക​ട്ടെ ആ​ത്മ​സം​യ​മ​ന​വും ത്യാ​ഗ​വും സേ​വ​ന​വും പ്ര​തി​നി​ധീ​ക​രി​ക്കു​ന്ന ധ​ർ​മ​വും.

ആ​ന​ന്ദം ഹെ​ർ​ക്കു​ലീ​സി​നോ​ട് ഉ​ട​ന​ടി സ​ന്തോ​ഷം ന​ൽ​കു​ന്ന ആ​ന​ന്ദ​ക​ര​മാ​യ ഒ​രു ജീ​വി​തം വാ​ഗ്ദാ​നം​ചെ​യ്തു. ധ​ർ​മ​മാ​ക​ട്ടെ ആ​ത്മ​ത്യാ​ഗ​ത്തി​ലൂ​ടെ​യും ക​ഠി​നാ​ധ്വാ​ന​ത്തി​ലൂ​ടെ​യും ആ​ദ​ര​വും ആ​ത്മ​സം​തൃ​പ്തി​യും ന​ൽ​കു​ന്ന വ​ഴി​യാ​ണ് കാ​ണി​ച്ചു​കൊ​ടു​ത്ത​ത്. ഹെ​ർ​ക്കു​ലീ​സ് കു​റേ​സ​മ​യം ആ​ലോ​ചി​ച്ചു. ഒ​ടു​വി​ൽ അ​വ​ൻ ധ​ർ​മ​ത്തി​ന്‍റെ പാ​ത​യാ​ണു തെ​ര​ഞ്ഞെ​ടു​ത്ത​ത്. ആ ​ഒ​രു സു​പ്ര​ധാ​ന തീ​രു​മാ​ന​മാ​ണ് ഹെ​ർ​ക്കു​ലീ​സി​നെ കാ​യി​ക​ശ​ക്തി​യി​ൽ മാ​ത്ര​മ​ല്ല, സ്വ​ഭാ​വ​ഗു​ണ​ത്തി​ലും അ​തി​പ്ര​ശ​സ്ത​നാ​യ ഒ​രു വീ​ര​നാ​ക്കി മാ​റ്റി​യ​ത്.

ന​മ്മെ സം​ബ​ന്ധി​ച്ചി​ട​ത്തോ​ളം ഈ ​ക​ഥ ഏ​റെ അ​ർ​ഥ​വ​ത്താ​ണ്. ഹെ​ർ​ക്കു​ലീ​സി​നെ​പ്പോ​ലെ നാ​മും ജീ​വി​ത​ത്തി​ന്‍റെ ചി​ല വ​ഴി​ത്തി​രി​വു​ക​ളി​ൽ എ​ത്താ​റു​ണ്ട്. ആ ​വ​ഴി​ത്തി​രി​വു​ക​ളി​ൽ ചി​ല​ത് എ​ളു​പ്പം വി​ജ​യം​ന​ൽ​കു​ന്ന ആ​ക​ർ​ഷ​ക​മാ​യ കു​റു​ക്കു​വ​ഴി​ക​ളാ​യി​രി​ക്കും. എ​ന്നാ​ൽ മ​റ്റു ചി​ല​തു ക​ഠി​ന​വും ഏ​റെ വെ​ല്ലു​വി​ളി​ക​ൾ നി​റ​ഞ്ഞ​തു​മാ​യി​രി​ക്കും.

എ​ളു​പ്പ​മു​ള്ള​തും ആ​ക​ർ​ഷ​ക​വു​മാ​യ വ​ഴി​ക​ൾ തെ​ര​ഞ്ഞെ​ടു​ക്കാ​നാ​വും നാം ​പ​ല​പ്പോ​ഴും ചി​ന്തി​ക്കു​ക. എ​ന്നാ​ൽ അ​വ ഒ​രി​ക്ക​ലും ന​മു​ക്കു ശ​രി​യാ​യ ആ​ത്മ​സ​ന്തോ​ഷം ന​ൽ​കി​ല്ല എ​ന്ന​താ​ണു വാ​സ്ത​വം. അ​വ ന​മു​ക്കു താ​ത്കാ​ലി​ക​മാ​യ ആ​ന​ന്ദം ന​ൽ​കു​മെ​ന്ന​തു ശ​രി​യാ​ണ്. ത​ന്മൂ​ല​മാ​ണ​ല്ലോ സ​ന്പ​ത്തും പ്ര​ശ​സ്തി​യും പ​ദ​വി​യു​മൊ​ക്കെ ന​ൽ​കു​ന്ന ആ​ക​ർ​ഷ​ക​മാ​യ വ​ഴി​ക​ൾ പ​ല​രും തെ​ര​ഞ്ഞെ​ടു​ക്കു​ന്ന​ത്.

ഇ​തി​നി​ട​യി​ൽ നാം ​ഓ​ർ​മി​ക്കേ​ണ്ട പ്ര​ധാ​ന​പ്പെ​ട്ട ഒ​രു കാ​ര്യ​മു​ണ്ട്. ആ​ക​ർ​ഷ​ക​മാ​യ എ​ല്ലാ വ​ഴി​ക​ളും ന​ന്മ​യി​ലേ​ക്ക​ല്ല ന​യി​ക്കു​ന്ന​ത് എ​ന്ന യാ​ഥാ​ർ​ഥ്യം. അ​തു​കൊ​ണ്ട​ല്ലേ ദൈ​വ​പു​ത്ര​നാ​യ യേ​ശു പ​റ​ഞ്ഞ​ത്, ""നാ​ശ​ത്തി​ലേ​ക്കു ന​യി​ക്കു​ന്ന വ​ഴി വി​ശാ​ല​മാ​ണ്, ജീ​വ​നി​ലേ​ക്കു ന​യി​ക്കു​ന്ന വ​ഴി ഇ​ടു​ങ്ങി​യ​തും'' (മ​ത്താ 7:13-14) എ​ന്ന്. ദൈ​വ​വ​ച​നം പ​റ​യു​ന്നു: ""ശ​രി​യെ​ന്നു തോ​ന്നു​ന്ന വ​ഴി ചി​ല​പ്പോ​ൾ മ​ര​ണ​ത്തി​ലേ​ക്കു ന​യി​ക്കു​ന്ന​താ​കാം'' (സു​ഭാ 14: 12).

എ​ളു​പ്പ​മു​ള്ള വ​ഴി​യി​ൽ എ​പ്പോ​ഴും ആ​ൾ​ക്കൂ​ട്ട​മു​ണ്ടാ​കും. എ​ന്നാ​ൽ ശ​രി​യാ​യ വ​ഴി​യി​ൽ അ​ധി​ക​മാ​രെ​യും ക​ണ്ടെ​ന്നി​രി​ക്കു​ക​യി​ല്ല. അ​വി​ടെ പ​ല​പ്പോ​ഴും ന​മ്മ​ൾ ഏ​കാ​ന്ത​പ​ഥി​ക​രാ​യി​രി​ക്കും. അ​തു​മാ​ത്ര​മ​ല്ല നാം ​തെ​ര​ഞ്ഞെ​ടു​ത്തി​രി​ക്കു​ന്ന ധാ​ർ​മി​ക​ത​യു​ടെ പാ​ത​യാ​യി​രി​ക്കു​ന്ന​തു​കൊ​ണ്ട് അ​വി​ടെ ഏ​റെ ത്യാ​ഗ​വും ക്ലേ​ശ​വു​മൊ​ക്കെ​യു​ണ്ടാ​കും. എ​ന്നാ​ൽ അ​തേ​ക്കു​റി​ച്ച് നാം ​ഖി​ന്ന​രാ​കേ​ണ്ട​തി​ല്ല. കാ​ര​ണം ധാ​ർ​മി​ക​ത​യു​ടെ പാ​ത​യാ​ണ് ന​മ്മു​ടെ ജീ​വി​ത​ത്തി​ൽ യ​ഥാ​ർ​ഥ ആ​ന​ന്ദ​വും ആ​ത്മ​സം​തൃ​പ്തി​യും ന​ൽ​കു​ന്ന​ത്.

യു​ദ്ധ​വും സ​മാ​ധാ​ന​വും ഉ​ൾ​പ്പെ​ടെ നി​ര​വ​ധി പ്ര​ശ​സ്ത കൃ​തി​ക​ളു​ടെ ക​ർ​ത്താ​വാ​ണ് റ​ഷ്യ​ൻ സാ​ഹി​ത്യ​കാ​ര​നാ​യ ലി​യോ ടോ​ൾ​സ്റ്റോ​യ് (1828-1910). സ​ന്പ​ന്ന​കു​ടും​ബ​ത്തി​ൽ ജ​നി​ച്ച അ​ദ്ദേ​ഹ​ത്തി​ന് ലൗ​കി​ക​മാ​യ രീ​തി​യി​ൽ ഒ​ന്നി​ന്‍റെ​യും കു​റ​വി​ല്ലാ​യി​രു​ന്നു. എ​ന്നാ​ൽ സ​ന്പ​ത്തും പ്ര​ശ​സ്തി​യും ലൗ​കി​ക​ജീ​വി​ത​സു​ഖ​ങ്ങ​ളു​മൊ​ന്നും അ​ദ്ദേ​ഹ​ത്തി​ന് യ​ഥാ​ർ​ഥ​സ​ന്തോ​ഷം ന​ൽ​കി​യി​ല്ല. ജീ​വി​തം ശൂ​ന്യ​മാ​യി അ​നു​ഭ​വ​പ്പെ​ട്ടു.

ത​ന്മൂ​ലം അ​ദ്ദേ​ഹം ചെ​യ്ത​തെ​ന്താ​ണെ​ന്നോ. അ​ദ്ദേ​ഹ​ത്തി​ന് അ​വ​കാ​ശ​പ്പെ​ട്ട പി​തൃ​സ്വ​ത്തു​ക്ക​ൾ അ​ദ്ദേ​ഹം വേ​ണ്ടെ​ന്നു​വ​ച്ചു. വി​ല​യേ​റി​യ വ​സ്തു​ക്ക​ൾ ഉ​പേ​ക്ഷി​ച്ച് അ​ദ്ദേ​ഹം സാ​ധാ​ര​ണ​ക്കാ​രെ​പ്പോ​ലെ വ​സ്ത്രം​ധ​രി​ച്ചു. മ​ദ്യ​പാ​ന​വും പു​ക​വ​ലി​യും പാ​ടേ നി​ർ​ത്ത​ലാ​ക്കി. ത​ന്‍റെ സ്വ​ത്തു​ക്ക​ളി​ൽ ന​ല്ലൊ​രു ഭാ​ഗം പാ​വ​പ്പെ​ട്ട​വ​രു​മാ​യി പ​ങ്കു​വ​ച്ചു.

ഇ​പ്ര​കാ​രം ചെ​യ്ത​തു​വ​ഴി അ​ദ്ദേ​ഹം ത​ന്‍റെ ജീ​വി​ത​ത്തി​ൽ ശ​രി​യാ​യ ഒ​രു വ​ഴി തെ​ര​ഞ്ഞെ​ടു​ക്കു​ക​യാ​യി​രു​ന്നു. അ​ദ്ദേ​ഹം ഒ​രി​ക്ക​ൽ എ​ഴു​തി: ""ജീ​വി​ത​ത്തി​ന്‍റെ കൃ​ത്യ​മാ​യ ല​ക്ഷ്യം ക​ണ്ടു​പി​ടി​ക്കു​ക അ​ത്ര എ​ളു​പ്പ​മ​ല്ല. എ​ന്നാ​ൽ നി​ങ്ങ​ൾ​ക്കു ചെ​യ്യാ​ൻ ക​ഴി​യു​ന്ന ഒ​രു​കാ​ര്യം ശ​രി​യാ​യ ദി​ശ​യി​ലേ​ക്ക് അ​ടു​ത്ത കാ​ൽ​വ​യ്പ്പു വ​യ്ക്കു​ക എ​ന്ന​താ​ണ്. ഇ​തു മാ​ത്ര​മേ നി​ങ്ങ​ളു​ടെ നി​യ​ന്ത്ര​ണ​ത്തി​ലു​ള്ളൂ.''

ടോ​ൾ​സ്റ്റോ​യ് ചെ​യ്ത​ത് ഇ​താ​ണ്. ലൗ​കി​ക​സു​ഖ​സൗ​ക​ര്യ​ങ്ങ​ൾ​ക്കു​വേ​ണ്ടി​യു​ള്ള പ്ര​യാ​ണം ഉ​പേ​ക്ഷി​ച്ച് ജീ​വി​ത​ത്തി​ന് ആ​ത്മ​സം​തൃ​പ്തി​യും സ​മാ​ധാ​ന​വും സ​ന്തോ​ഷ​വും ന​ൽ​കു​ന്ന വ​ഴി അ​ദ്ദേ​ഹം തെ​ര​ഞ്ഞെ​ടു​ത്തു. എ​ന്നാ​ൽ അ​ത് അ​ത്ര എ​ളു​പ്പ​മു​ള്ള വ​ഴി​യാ​യി​രു​ന്നി​ല്ല. ആ ​വ​ഴി​യി​ലൂ​ടെ​യു​ള്ള യാ​ത്ര ഏ​റെ പ്ര​തി​ബ​ന്ധ​ങ്ങ​ൾ നി​റ​ഞ്ഞ​താ​യി​രു​ന്നു. എ​ങ്കി​ലും ആ ​വ​ഴി ധാ​ർ​മി​ക​ത​യു​ടെ ശ​രി​യാ​യ വ​ഴി​യാ​യി​രു​ന്ന​തു​കൊ​ണ്ട് അ​ദ്ദേ​ഹ​ത്തി​ന്‍റെ ജീ​വി​തം ധ​ന്യ​മാ​യി.

അ​മേ​രി​ക്ക​ൻ ക​വി റോ​ബ​ർ​ട്ട് ഫ്രോ​സ്റ്റ് (1874-1963) ത​ന്‍റെ ഒ​രു ക​വി​ത​യി​ൽ ഇ​പ്ര​കാ​രം എ​ഴു​തി: ""വ​ന​ത്തി​നു​ള്ളി​ൽ ര​ണ്ടു വ​ഴി​ക​ൾ ഞാ​ൻ ക​ണ്ടു. അ​വ​യി​ൽ കു​റ​ച്ച് ആ​ളു​ക​ൾ മാ​ത്രം പോ​യ വ​ഴി​യാ​ണ് ഞാ​ൻ തെ​ര​ഞ്ഞെ​ടു​ത്ത​ത്. അ​താ​ണ് ജീ​വി​ത​ത്തി​ൽ ഏ​റെ മാ​റ്റം വ​രു​ത്തി​യ​തും.''

കു​റ​ച്ച് ആ​ളു​ക​ൾ മാ​ത്രം പോ​കു​ന്ന വ​ഴി. ആ ​വ​ഴി​യാ​ണ് ഹെ​ർ​ക്കു​ലീ​സ് തെ​ര​ഞ്ഞെ​ടു​ത്ത​ത്. ആ ​വ​ഴി​ത​ന്നെ​യാ​ണ് ടോ​ൾ​സ്റ്റോ​യി​യും തെ​ര​ഞ്ഞെ​ടു​ത്ത​ത്. ന​മു​ക്കും ആ ​വ​ഴി​യേ പോ​കാം. ആ ​വ​ഴി വി​ശ്വാ​സ​ത്തി​ന്‍റെ വ​ഴി​യാ​ണ്. സ​ത്യ​സ​ന്ധ​ത​യു​ടെ വ​ഴി​യാ​ണ്. ധൈ​ര്യ​ത്തി​ന്‍റെ വ​ഴി​യാ​ണ്. സ്നേ​ഹ​ത്തി​ന്‍റെ​യും സേ​വ​ന​ത്തി​ന്‍റെ​യും ത്യാ​ഗ​ത്തി​ന്‍റെ​യും ക്ഷ​മ​യു​ടെ​യും, ഇ​വ​യും ഇ​വ​യി​ല​ധി​ക​വും ഉ​ൾ​ക്കൊ​ള്ളു​ന്ന ധാ​ർ​മി​ക​ത​യു​ടെ​യും വ​ഴി​യാ​ണ്.